Oferta Edukacyjna
2017/2018
REKRUTACJA

SPORT

SUKCESY








Fundacja Edukacyjna "Perspektywy" potwierdza, że IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. BOLESŁAWA CHROBREGO w Bytomiu jest wśród 500 najlepszych liceów w Polsce sklasyfikowanych w Rankingu Szkół Ponadgimnazjalnych PERSPEKTYWY 2017 i przysługuje mu tytuł "Brązowej Szkoły 2017".

Liczba odwiedzonych podstron
od 12 grudnia 2011 r.






Logo szkoły





+ Historia

1. Historia przedwojenna.

Przedwojenna historia szkoły sięga drugiej połowy XIX wieku, kiedy to w odpowiedzi na coraz większą potrzebę utworzenia w mieście szkoły realnej (szkoły typu wyższego; dziś średniego) otwarte zostały w 1895 roku w salach lekcyjnych bytomskiej remizy straży pożarnej dwie pierwsze, najniższe klasy niemieckiego gimnazjum, tzw. Sexten.

Szkoła ta w pierwszym roku swojej działalności liczyła stu uczniów. W roku następnym, a więc w 1896 szkoła najprawdopodobniej przeniosła się do starego budynku szkoły żydowskiej przy ulicy Langestraße, róg ulicy Goystraße - ten zniszczony podczas wojny budynek stał w miejscu dzisiejszego targowiska na rogu ulic Józefczaka i Rostka.

W pierwszych latach swojego istnienia pełna nazwa szkoły brzmiała Städtische katholische Realschule – Miejska Katolicka Szkoła Realna, która oficjalnie została otwarta 1 maja 1897 roku. Po ukończeniu tej szkoły uczeń posiadał wykształcenie średnie, jednakże bez matury i prawa do wyższych studiów.

8 maja roku 1903 szkoła znalazła swoją siedzibę w nowym, zbudowanym w stylu secesyjnym budynku przy Kaiserstraße 3, obecnie plac Sikorskiego1. Gmach szkoły powstał w latach 1901-1902, o czym świadczy napis, który został umieszczony na budynku szkoły od strony ulicy Katowickiej Erbaut 1901 – Wybudowano 1901. Autorem projektu był miejski architekt Karl Brugger, prace budowlane wykonał mistrz murarski J. Wygasch. Dzisiejszy wygląd budynku naszej szkoły niewiele różni się od pierwotnego, jedynie kolor dachówki, która w oryginale była koloru szarosrebrnego jest odmienny. Od strony placu szkolnego pod kopułą można zobaczyć hasło: „Tu dąży młodzież do pilności i cnoty”, które powstało ze szkliwionych cegieł.

Z biegiem lat szkoła rozwijała się. W książce adresowej miasta Bytom z roku 1906/07 szkoła figuruje już pod nazwą Städtische katholische Realschule in Entwicklung zur Oberrealschule – Miejska Katolicka Szkoła Realna w przekształceniu (dokładnie w ewolucji) w Szkołę Realną Stopnia Licealnego. Wyżej wymienione źródło podaje, że na Wielkanoc 1905r. otwarto w tej placówce klasę poziomowo najwyższą tzw. Oberprima. Od tego momentu szkoła zmienia swój charakter ze szkoły w dzisiejszym pojęciu gimnazjalnej na licealną. To niewątpliwie podniosło rangę placówki. Placówka ta posiada już wtedy własną bibliotekę dla uczniów i nauczycieli oraz własną halę sportową. W latach dziesiątych i dwudziestych ubiegłego stulecia szkoła nosiła już nazwę Städtische Oberrealschule – Miejska Szkoła Realna Stopnia Licealnego, a więc otwiera tu swe podwoje liceum w dzisiejszym rozumieniu tego słowa, co oznacza, że abiturienci uzyskują maturę oraz prawo do podjęcia studiów wyższych. Dokładna data, w której dokonało się to przekształcenie jest niestety nieznana.

W swoim sprawozdaniu za rok szkolny 1929/1930 dyrektor szkoły dr Joseph Wolko, pisze w nagłówku Städtische katholische Oberrealschule (mathematisch- naturwissenschaftliches Gymnasium) - Miejska Katolicka Szkoła Realna Stopnia Licealnego (matematyczno - przyrodnicze Gimnazjum). Można wnioskować, iż szkoła miała wtedy do zaoferowania tylko jeden fakultet. Dr inż. Ernst Skutta, absolwent który uczęszczał do tego gimnazjum od Wielkanocy 1932 r. do października 1939r., wspomina w swoim liście, że można było wybrać w tym czasie jeden z dwóch fakultetów : matematyczno- przyrodniczy i językowy. Należy więc przypuszczać, iż w okresie 1931/1932 poszerzono nauczanie o drugi – filologiczny fakultet.

W latach trzydziestych, po dojściu do władzy nazistów, przypuszczalnie około roku 1935, kiedy Hitler umacnia swoją pozycję w III Rzeszy szkoła przyjmuje nową nazwę, funkcjonującą aż do roku 1945: Adolf - Hitler – Schule städt. Oberschule für Jungen in Beuthen.

Podział placówki na poziomy


Przedwojenny system niemieckiego szkolnictwa wyższego (trzeba wspomnieć, że szkoła realna na podbudowie szkoły podstawowej tzw. Volksschule określana była mianem wyższej) podzielony był na trzy poziomy tzw. poziom niższy (Unterstufe), średni (Mittelstufe) oraz wyższy (Oberstufe), ten ostatni umożliwiał zdobycie matury. Wszystkie trzy poziomy podzielone były na klasy. Klasy poziomowo najniższe tzw. Sexten to kl. VI, V i IV. Poziom średni ( Tertia + Untersekunda) to klasy trzecia niższa i wyższa oraz druga niższa. Poziom najwyższy (Obersekunda + Prima) obejmował klasy drugą wyższą oraz pierwszą niższą i wyższą.

Podział pokazuje poniższa tabelka.

Unterstufe

Klasy poziomowo najniższe

Mittelstufe

Poziom średni

Oberstufe

Klasy poziomowo najwyższe

Sexten

Tertia + Untersekunda

Obersekunda + Prima

VI.

V.

IV.

U.III.

O.III.

U.II.

O.II.

U.I.

O.I.

Sexta

Quinta

Quarta

Untertertia

Obertertia

Untersekunda

Obersekuna

Unterprima

Oberprima


Przeciętny wiek uczniów z dn. 1 lutego 1930

11,9

12,1-12,7

13,5-13,9

14,9-15

15,9-16

16,5-16,8

17,9-18,1

18,8-19,4

20,1-20,2



O opłatach za szkołę i zniżkach
Przedwojenna szkoła typu wyższego była szkołą płatną. Nasza należała niewątpliwie do droższych, o czym świadczy wysokość czesnego, przedstawionego niżej. W latach 1924 – 1925 czesne płatne w ratach miesięcznych wynosiło dla miejscowych 120 RM, dla zamiejscowych 150 RM, dla obcokrajowców 240 RM, od roku 1926 odpowiednio 200 RM, 250 RM i 400 RM. (Reichsmark-niemiecka marka).

Uczniowie tej placówki mieli prawo do zniżek. Zniżka socjalna lub dla rodzeństwa, przyznawana tylko na pisemny wniosek ucznia, wynosiła dla drugiego dziecka 25%, dla trzeciego dziecka 50% , a czwarte i następne dzieci uczyły się już za darmo, niezależnie od poziomu, na którym dzieci się uczyły.

Przy dochodzie miesięcznym wyższym niż 1050 RM zgodnie z regulaminem zniżka dla rodzeństwa nie była przyznawana.

Do zniżki czesnego lub całkowitego zwolnienia z opłat upoważniały również dobre wyniki w nauce i dobre zachowanie. Jeśli te uległy pogorszeniu, obniżka czesnego lub zwolnienie z niego przestawały obowiązywać.

Dyrektorzy
Dyrektorami szkoły byli:
  • dr Herman Flaschel, który funkcję tę sprawował od roku 1897 do 1923,
  • dr Joseph Wolko najprawdopodobniej objął funkcję w roku 1923 i sprawował ją do roku 1934,
  • Paul Kronenberg był trzecim, ostatnim niemieckim dyrektorem placówki, który kierował szkołą do roku 1945.
Z dniem 1kwietnia 1934r. dyrektor szkoły dr J. Wolko został na własną prośbę przeniesiony do państwowego gimnazium do Neustadt. Jego stanowisko objął Paul Kronenberg, który po półrocznej, komisarycznej działalności został zatwierdzony na stanowisko dyrektora.

Ok. roku 1940 dyrektor Kronenberg, o czym dowiadujemy się z rozmowy z jednym z absolwentów zostaje powołany do służby wojskowej , w tym to czasie zastępuje go nauczyciel nauk przyrodniczych dr Friedrich Loenhoff (Lwowsky).

To jego nazwisko figuruje na świadectwie wieńczącym naukę dr. inż. Ernsta Skutty. Warto w tym miejscu wspomnieć, iż w czasie wojny wstrzymano wydawanie świadectw maturalnych sensu stricte. Świadectwo p. dr. inż. Skutty nazwane zostało Abgangszeugniss – dosłownie : „świadectwo odejścia” , należy domniemywać, że chodzi o odejście do wojska.

Aula i sale zajęć
Ważnym elementem życia szkolnego była religia. W mieszczącej się na drugim piętrze auli w każdy czwartek odbywała się msza święta dla uczniów wyznania katolickiego, a w każdą środę msza dla uczniów wyznania ewangelickiego. W niedziele i święta w auli szkoły odbywały się regularnie msze święte. Rok szkolny rozpoczynał się również zazwyczaj katolicką i ewangelicką mszą świętą. Znajdująca się w auli scena służyła wówczas jako nisza ołtarzowa w czasie nabożeństwa dla uczniów, obok mieściła się zakrystia. Jeden z ówczesnych absolwentów wspomina w liście, że podczas jednej z niedzielnych mszy właśnie tu przystąpił do pierwszej komunii świętej. Na lewo od auli mieściła się sala rysunków (obecna świetlica), a na prawo sala robót ręcznych. Pracownia biologiczna mieściła się, tak jak dziś, od strony opery.

Organizacja pracy szkoły / Terminy ferii z roku szkolnego 1930/31
Rok szkolny zaczynał się w okresie Świąt wielkanocnych.

9 – 24 kwiecień ferie świąteczne (Wielkanoc)
6 – 17 czerwiec ferie świąteczne (Zielone Świątki)
3 lipiec- 7 sierpień ferie letnie
26 wrzesień – 9 październik ferie jesienne
23 grudzień – 8 styczeń ferie świąteczne (Boże Narodzenie)
31 marzec – 15 kwiecień ferie świąteczne (Wielkanoc)

Przedmioty

Podstawowymi przedmiotami szkolnymi były: niemiecki, francuski, angielski, historia, geografia, matematyka i rachunki, nauki przyrodnicze, rysunek, muzyka, ćwiczenia gimnastyczne, łacina (fakultatywnie). W szkole nauczano trzech religii: katolickiej, ewangelickiej i żydowskiej. St±d wśród kadry pedagogicznej obecność dwóch rabinów.

Podział godzin w poszczególnych przedmiotach w zależności od poziomu

Unterstufe

Klasy poziomowo najniższe

Mittelstufe

Poziom średni

Oberstufe

Klasy poziomowo najwyższe

Sexten

Tertia + Untersekunda

Obersekunda + Prima

VI.

V.

IV.

U.III.

O.III.

U.II.

O.II.

U.I.

O.I.

Sexta

Quinta

Quarta

Untertertia

Obertertia

Untersekunda

Obersekuna

Unterprima

Oberprima


Przeciętny wiek uczniów z dn. 1 lutego 1930

11,9

12,1-12,7

13,5-13,9

14,9-15

15,9-16

16,5-16,8

17,9-18,1

18,8-19,4

20,1-20,2



O uczniach

Dostępny w bytomskiej Miejskiej Bibliotece Publicznej podręcznik statystyczny miasta Bytom z roku 1927 ("Statistisches Handbuch der Stadt Beuthen O/S 1927") zawiera następujące dane o zmieniającej się liczbie nauczycieli, klas i uczniów w latach 1923 - 28:


Rok szkolny


Ilość klas


Liczba

nauczycieli przedmiotów naukowych


Liczba

nauczycieli przedmiotów technicznych


Liczba uczniów


Liczba chłopców


Liczba dziewcząt

Liczba uczniów w klasach wyższego poziomu Oberstufe

1923/24

15

21

5

600

585

15

80

1924/25

18

22

4

647

642

5

127

1925/26

18

22

5

649

644

5

129

1926/27

18

21

5

602

600

2

130

1927/28

18

21

5

571

570

1

166



Wg sprawozdania dyrektora Wolko za rok szkolny 1929/1930 ogół uczniów sięga liczby 514. Jest to stan z dnia 1 lutego 1930r. Dyrektor bardzo dokładnie precyzuje przynależność państwową, wyznaniową, a także zamieszkanie uczniów. I tak:
  • 447 uczniów to Prusacy,
  • 5 uczniów to obcokrajowcy,
  • 62 osoby to wschodni Górnoślązacy,
  • 367 uczniów to bytomianie, 147 to osoby zamiejscowe.
Możemy dowiedzieć się nawet ilu uczniów zamiejscowych mieszkało na stancji (22 osoby), a ilu dojeżdżało do szkoły (125). Jeśli chodzi o religię bądź wyznanie większość uczniów to katolicy- 360 osób, 126 osób było wyznania ewangelickiego, 27 Żydów oraz jedna osoba nie należąca do żadnego wyznania.

W latach następnych liczba uczniów stopniowo maleje, co związane jest z powstawaniem w Bytomiu podobnych palcówek oświatowych.

Wg dostępnych źródeł ("Deutsches Schicksal der Stadt Beuthen in Oberschlesien", Franz Stoddka) Städtische Oberrealschule liczyła w roku 1935 10 klas, 16 nauczycieli, 235 uczniów z tego 61 w klasach wyższego stopnia (Oberstufe), 26 pierwszego stopnia (Sexta). W roku 1937 Adolf- Hitler- Schule , przy Kaiserstraße 5 liczyła 255 uczniów (wg. Adressbuch Beuthen O/S, 1937). Inne źródło podaje, iż w roku 1941 w 11 klasach uczyło się 328 chłopców.

Wiosną 1930r. 48 uczniów najwyższej klasy gimnazjalnej otrzymało świadectwo dojrzałości. Wybrali oni następujące zawody:

Wybrany zawód/

Wybrane kierunki kształcenia

Liczba uczniów

Wybrany zawód/

Wybrane kierunki kształcenia

Liczba uczniów

Nauczyciel szkoły podstawowej

3

Sekretarz poselski

1

Chemik/ Chemia

4

Inżynier górniczy

1

Filolog/ Filologia

4

Urzędnik

2

Inżynier

2

Budownictwo

1

Kolej państwowa

3

Rolnik/ Rolnictwo

2

Medycyna

4

Dyplomowany kupiec/

handlowiec

1

Kupiec/ Handlowiec

2

Aptekarz/ Farmacja

2

Nauczyciel wychowania

fizycznego

2

Elektrotechnik/

Elektrotechnika

2

Dyplomowany nauczyciel

przedmiotów handlowych

1

Pilot samolotów pasażerskich

1

Redaktor/ Dziennikarstwo

1

Prawoznawstwo

2

Teolog/ Teologia

2

Rzemiosło artystyczne

1

Siły zbrojne/ Wojsko

1

Geometra górniczy

1

Architekt/ Architektura

2



Ciekawostki z życia szkoły lat 30-tych
Jeśli uczeń zachoruje, wychowawca klasy musi najpóźniej na drugi dzień zostać ustnie lub pisemnie poinformowany o tym fakcie. Po przebytej chorobie uczeń musi przedłożyć usprawiedliwienie podpisane przez opiekuna prawnego, z którego wynika rodzaj choroby i czas jej trwania.

W razie nieobecności ucznia w szkole w przypadkach nie związanych z chorobą, uczeń musi odpowiednio wcześnie poprosić o urlop, w przypadku jednodniowej nieobecności u wychowawcy, w przypadku dłuższej nieobecności u dyrektora.

Zwolnienia z zajęć - w okresie bezpośrednio przed i po feriach - są możliwe tylko na podstawie zwolnienia lekarskiego.

Celem oszczędzania garniturków szkolnych każdy uczeń zobowiązany jest do zakupu jednolitego stroju na zajęcia wychowania fizycznego.

Na konferencji ustalono czas przebywania uczniów szkoły poza domem, latem na godzinę 21.00, a zimą na godzinę 20.00. Po tym czasie żadnemu uczniowi nie wolno bez uzasadnionego powodu przebywać na ulicy.

Uczniowie szkoły uczestniczący w zajęciach pozaszkolnych z zaangażowaniem mającym wpływ na negatywne wyniki w nauce, powinni w miarę możliwości ograniczyć udział w tego typu zajęciach.

Uczniowie rezygnujący z nauki w szkole, informują w formie pisemnej lub ustnej o tym fakcie dyrektora szkoły. Skreślenie z listy uczniów i wydanie zaświadczenia potwierdzającego opuszczenie szkoły, następuje dopiero wtedy, gdy uczeń uiścił czesne i oddał wypożyczone książki.

Ażeby zorganizować jak najbardziej ożywioną współpracę między szkołą a domem, każdy nauczyciel placówki zobowiązany jest do odbycia cotygodniowych konsultacji. Dzień i godzina wywieszone są na tablicy ogłoszeń. Rodzicom, którzy zamierzają przyjść do wychowawcy, aby dowiedzieć się o postępach swojego dziecka zaleca się wcześniejsze zgłoszenie tej wizyty, tak aby wychowawca mógł zebrać u poszczególnych nauczycieli wszystkie dokumenty, niezbędne do udzielenia wyczerpujących informacji o uczniu. Przed Wielkanocą, czyli bezpośrednio przed zakończeniem roku szkolnego wszelkie wizyty rodziców są całkowicie bezcelowe , ponieważ na 6 tygodni przed zakończeniem roku szkolnego nie będą udzielane żadne informacje o postępach ucznia i jego promowaniu do następnej klasy. Zaleca się, aby rodzice nie przesuwali terminu spotkania z nauczycielami.

Konsultacje dyrektora odbywają się podczas roku szkolnego w dni robocze między godziną 11.45, a 12.30. W przypadku nieobecności dyrektora konsultacje prowadzi jego zastępca lub któryś z nauczycieli liceum.

Na zajęciach językowych, lekcjach matematyki i rachunków pisane będą co 4 – 6 tygodni prace klasowe. Poprawione zeszyty z pracami uczniowie będą mogli na 1 – 2 dni zabrać ze sobą do domu, tak, aby rodzice mogli się zorientować w pisemnych postępach swoich dzieci. Na święto Archanioła Michała (29.09.) i w grudniu na kartkach z ocenami zwraca się rodzicom uwagę na wyniki w nauce z poszczególnych przedmiotów. Zaleca się, żeby rodzice zwrócili się z prośbą o wszelkie informacje do wychowawcy.

Posiadanie i przynoszenie ze sobą do szkoły broni palnej i amunicji jest surowo zabronione. Postępowanie sprzeczne z zakazem będzie karane co najmniej groźbą usunięcia ze szkoły, a w przypadku ponownej niesubordynacji bezwzględnie usunięciem ze szkoły.

4 sierpnia 1929r. uczczono akademią powrót sterowca „Graf Zeppelin”. 17 października sterowiec pojawił się nad Bytomiem i z tej pamiętnej okazji zajęcia zostały odwołane, uczniowie zostali poprowadzeni na uroczystość powitalną, która odbyła się na stadionie w Zabrzu.


2. Historia powojenna



W marcu 1945 roku Kuratorium Okręgu Szkolnego Śląskiego podjęło decyzję o powołaniu trzech zakładów średnich w Bytomiu.

Jednym z tych zakładów było II Państwowe Gimnazjum i Liceum Męskie, które ulokowało się na Placu Czerwonym 1, w budynku byłej Oberrealschule. W latach 1901 - 1945 mieściło się tutaj gimnazjum niemieckie skupiające również młodzież polską. Szkoła ta funkcjonowała do początków stycznia 1945 roku i przestała istnieć z chwilą wkroczenia wojsk radzieckich.

Obecnie szkoła nosi nazwę IV Liceum Ogólnokształcącego im. B. Chrobrego w Bytomiu przy placu Sikorskiego 1.

Gmach, w którym w 1945 roku ulokowało się II Gimnazjum nie nadawał się do użytku. Mówią o tym słowa mgr Władysława Nitki - kronika szkoły: Połowa dachu była zniszczona przez działania wojenne. W oknach nie było ani jednej szyby. W czasie deszczu woda ciekła na głowy uczniów, a za silniejszym podmuchem wiatru przez okna aż na środek klasy dolatywały krople wody. Wiatr smętnie jęczał po klasach i korytarzach.

Dyrektorem szkoły został Tadeusz Wilk, który w pierwszych dniach był zarówno jej kierownikiem, administratorem a także nauczycielem. Dopiero pod koniec kwietnia 1945 roku skompletował grono nauczycielskie liczące 5 osób.

Młodzież, przybywająca do szkoły, sprawiała wiele kłopotów nie znała bowiem języka polskiego i nie ufała polskiej władzy zwłaszcza, że rozpowszechniano plotki o tymczasowej przynależności Bytomia do Polski. Kłopotom wychowawczym towarzyszyły bieda, głód uczniów i ich rodzin. Dyrektor T. Wilk starał się temu zaradzić dostarczając żywność najbardziej potrzebującym. Brakowało również książek, podręczników szkolnych i pomocy naukowych. Pomimo tych problemów w lipcu 1945 roku na 253 zapisanych uczniów sklasyfikowano 167, w tym:
  • 45 - promowano do następnej klasy
  • 39 - wyznaczono poprawkę z języka polskiego po wakacjach
  • 80 - promowano do tej samej klasy
  • 3 - cofnięto o rok.
W roku szkolnym 1945/46 dzięki staraniom dyrektora T. Wilka, który w różny sposób zdobywał fundusze, wyremontowano dach, oszklono okna, naprawiono centralne ogrzewanie i poniszczony sprzęt. Ogółem na remont przeznaczono kwotę 320.839,20,- złotych, w tym 25.000,-złotych z funduszy Kuratorium Okręgu Szkolnego Śląskiego.

Zwiększyła się liczba uczniów, których było 597. Napływali oni ze wszystkich stron Polski, a przede wszystkim z terenów położonych w ZSRR. W poniższej tabeli zestawione są dane liczbowe i procentowe obrazujące regionalne pochodzenie uczniów II Gimnazjum w roku szkolnym 1945/46.
Uczniowie II Gimnazjum w roku szkolnym 1945/46 Ilość %
Ogółem uczniów uczęszczających do szkoły w roku szkolnym 1945/46 597 100
W tym: uczniów z terenów ZSRR 268 44,9
uczniów autochtonów 173 29,0
uczniów z innych stron Polski 153 25,6
pozostałych uczniów (Francja, Rumunia) 3 0,5
Garnięcie się do II Gimnazjum w Bytomiu uczniów wywodzących się z ludności napływowej nie znalazło większego zrozumienia u rodzin miejscowego pochodzenia. Młodzież miejscowa opornie zgłaszała się do tejże szkoły, więcej natomiast do szkół zawodowych.

Wraz ze wzrostem liczby uczniów wzrastało również grono nauczycielskie. W dniu 30.06.1946 roku liczyło ono 20 osób. Pensje w wysokości 800 złotych miesięcznie wypłacano ze składek uczniowskich Koła Rodzicielskiego. Nie wystarczały one nawet na bardzo skromne utrzymanie nauczycieli.

Oprócz opieki roztoczonej nad gronem profesorskim Koło Rodzicielskie udzielało również pomocy uczniom w postaci dożywiania, zapomóg i stypendiów. Jego fundusze zasilane były nieraz przez zakłady pracy takie jak Kopalnia "Bobrek", Bytomskie Przedsiębiorstwo Budowy Pieców Przemysłowych, czy też Bytomskie Zakłady Przemysłu Węglowego.

W roku szkolnym 1945/46 rozpoczęły działalność różne organizacje. Obok Samorządu Uczniowskiego istniały: Koło Literacko - Artystyczne, Koło Młodzieży Polskiego Czerwonego Krzyża, Spółdzielnia Uczniowska "Przyszłość", Harcerstwo, Koło Sportowe, Koło Przyjaciół Polskiego Żołnierza, Liga Morska.

Życie młodzieży uatrakcyjniano organizując wycieczki w Tatry, do Gdyni, a także kolonie w Głuchołazach dla 200 uczniów.

W czerwcu 1946 roku kosztem różnych dochodów został ufundowany Sztandar szkoły. Na stronie tytułowej Sztandaru znajduje się biały orzeł bez korony na czerwonym tle. Poniżej orła widnieje napis II Państwowe Gimnazjum i Liceum Męskie w Bytomiu, 1946 rok. Na odwrotnej stronie Sztandaru na kremowym tle wyhaftowano wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej z Dzieciątkiem wraz z napisem BÓG i OJCZYZNA. Sztandar ten został ukryty w archiwum szkolnym pod koniec lat 50 - tych, gdzie przeleżał do 1989 roku. W roku szkolnym 1989/90 wraz z nowym Sztandarem ufundowanym w 1967 roku uświetnił inaugurację nowego roku szkolnego.

W roku szkolnym 1946/47 nastąpiła pewna normalizacja życia szkoły. Odremontowano i wyposażono pracownię biologiczną i salę gimnastyczną, pomalowano sale lekcyjne, założono bibliotekę szkolną, do której zakupiono książki na łączną kwotę 45.000,- złotych.

Zgodnie z reformą szkolną w roku tym nie utworzono pierwszych klas gimnazjalnych, lecz trzy oddziały wyrównawcze odpowiadające 7 klasie szkoły powszechnej, do których zakwalifikowano uczniów dawnej klasy przygotowawczej i klas zerowych.

Rok 1948/49 rozpoczął się od zmiany dyrektora, na polecenie Kuratorium został nim Zbigniew Duszyk. Nastąpiła charakterystyczna dla tych czasów ideologizacja życia wyrażająca się w dużej ilości odczytów i referatów o treści ideologicznej, uroczystych akademiach z okazji Miesiąca Pogłębiania Przyjaźni Polsko - Radzieckiej, 30 - lecia Komsomołu, Zjednoczenia Partii. Z okazji 3 - lecia szkoły zasadzono przed budynkiem lipę.

Rok 1949/50 przyniósł kolejne zmiany. Szkoła została przemianowana na II Ogólnokształcącą Szkołę Stopnia Podstawowego i Licealnego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci.

Wraz ze zmianą charakteru szkoły nastąpiły poważne zmiany w doborze kadry i młodzieży. Dyrektorem został Władysław Nitka - polonista i wytrawny pedagog. Dzięki poważnym subwencjom Kuratorium zakupiono nowe urządzenia do klas, skompletowano pomoce naukowe w pracowniach. Naczelnym założeniem dydaktyczno - wychowawczym było nadanie świeckiego charakteru szkole przez wpajanie młodzieży światopoglądu naukowego w oparciu o materialistyczne podstawy.

Rok 1950/51 przyniósł kolejną zmianę na stanowisku dyrektora, został nim Michał Gonciarz, który postawił sobie za cel stworzyć ze szkoły placówkę przodującą zarówno w wynikach nauczania jak i zawartości programu. W miejsce religii wprowadzono lekcje wychowawcze, na których wychowawcy wiązali treści światopoglądowe z pewnymi formami upolityczniania. Zapisy w Kronice dotyczące tych lat obfitują w tematy referatów i wykazy uroczystości z okazji różnych państwowych świąt.

W roku 1958 w związku z likwidacją szkół TPD nastąpiła ważna zmiana. Szkoła otrzymała imię Bolesława Chrobrego. Pomimo trudnej sytuacji politycznej grono pedagogiczne powiększyło się, wzrosła też liczba uczniów. Odtąd systematycznie podnosił się prestiż szkoły, która zwana była "Bytomską kuźnią kadr" (określenie za "Trybuną Robotniczą" z dnia 28.01.1966 r.).

Szkołę tę opuszczały kolejne roczniki absolwentów, późniejszych lekarzy, inżynierów, pracowników naukowych i administracyjnych, a także działaczy społecznych i politycznych zatrudnionych nie tylko w Bytomiu, ale i na terenie całego Śląska.

W roku 1966 nazwa szkoły została zmieniona na IV Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego. Majątek został podzielony między IV LO i Szkołę Podstawową Nr 47. W związku ze zmianą nazwy podjęto inicjatywę ufundowania szkole Sztandaru. Fundatorem był zakład opiekuńczy - Kopalnia Węgla Kamiennego "Bobrek". Został on uroczyście wręczony szkole 1 marca 1967 roku w 22 rocznicę jej otwarcia.

Na odwrotnej stronie Sztandaru, na tle orła bez korony, wyhaftowano herb miasta Bytomia, pod nim widnieje napis 1000 Lat Państwa Polskiego.

W roku 1968 dyrektorem szkoły został Karol Szalbot. Pod jego kierownictwem środowisko młodzieży szkolnej było bardzo aktywne. Sportowcy skupieni w klubie "Sztubak" pod opieką A. Witkowskiego odnosili liczne sukcesy. Prężnie pracowało koło dramatyczne i szczep drużyn harcerskich im. Batalionów Zośki i Parasola.

W roku 1972 odeszła ostatecznie z budynku Szkoła Podstawowa Nr 47. W Liceum przybyło klas i nowych uczniów, powiększyło się też grono pedagogiczne.

W roku 1973/74 szkoła aktywnie włączyła się w obchody roku kopernikowskiego organizując sesję popularno - naukową poświęconą historii życia i dziełom Mikołaja Kopernika. Dyrekcja szkoły rozpoczęła starania o unowocześnienie pracowni i klasopracowni wyposażając je w "modne" na owe czasy pulpity sterownicze.

Rok szkolny 1974/75 przyniósł nowe zmiany kadrowe. Dyrektorem szkoły został Bernard Kocur - wykładowca języka angielskiego. W roku tym z okazji 30 rocznicy zakończenia II Wojny światowej odsłonięto tablicę pamiątkową wmurowaną w gmach szkoły.

Trwała ciągła modernizacja szkoły, do sal lekcyjnych zakupiono nowe meble, oddano do użytku uczniów świetlicę szkolną.

Przełom 1979/80 przyniósł zmiany w organizacji szkoły. Powstał Zespół Szkół Ogólnokształcących im. Bolesława Chrobrego z wydziałem zaocznym. Odtąd w skład Zespołu Szkół wchodziły następujące placówki:
  • IV Liceum Ogólnokształcące z dyr. B. Kocurem
  • Liceum dla Pracujących z dyr. J. Szczyrą
  • Liceum Ekonomiczne z dyr. H. Gawroniem.
Były to lata wybitnych osiągnięć dydaktycznych. Uczniowie odnosili liczne sukcesy na szczeblu centralnym w olimpiadach przedmiotowych, zwłaszcza w zakresie j. angielskiego, francuskiego i rosyjskiego. Wydawano gazetkę szkolną pt. "A jednak się kręci" zawierającą kronikę wydarzeń, kącik poetycki i satyryczny.

W 1984 roku, po odejściu dyrektora B. Kocura na emeryturę, nowym dyrektorem został Jan Szczyra. Pod jego kierownictwem szkoła nadal kontynuowała wcześniejszą dobrą tradycję. Znaczący procent absolwentów z powodzeniem zdawał na studia. Wymyto ściany zewnętrzne budynku, odsłaniając piękną, barwną elewację. Przeprowadzono również kapitalny remont.

W dniu 11 listopada 1988 roku po raz pierwszy w historii szkoły obchodzono uroczyście święto Niepodległości.

W roku szkolnym 1990/91, w związku ze zmianami politycznymi, gospodarczymi i społecznymi w kraju, nastąpiło wiele zmian w oświacie. Do szkół powróciła nauka religii. Wprowadzono sześciostopniową skalę ocen i nowy regulamin klasyfikowania. W wyniku podpisania traktatów między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec rozpoczęto w szkołach naukę języka niemieckiego. Opracowano nowy program nauczania historii, a do języka polskiego wprowadzono nowe nazwiska i lektury.

W styczniu 1990 roku szkoła była gospodarzem konferencji dyrektorów placówek oświatowo - wychowawczych. Dyrektor szkoły J. Szczyra wygłosił referat na temat "Metody i formy pracy zespołu kierowniczego oraz rady pedagogicznej w inspirowaniu pracy samorządowej i społecznej młodzieży, a także w rozwijaniu autentycznej demokratyzacji życia szkolnego". Odbyły się również zajęcia w zespołach seminaryjnych, prowadzone przez nauczycieli szkoły. Referat i poziom hospitowanych zajęć oraz strona organizacyjna konferencji zostały ocenione bardzo wysoko.

W roku szkolnym 1991/92 dyrektorem szkoły, w wyniku konkursu, została Danuta Rojek. Założyła ona Fundację Na Rzecz Rozwoju Liceum Ogólnokształcącego im. B.Chrobrego (akt notarialny z 21.10.1991r). Fundacja miała na celu:
  • finansowanie ochrony budynków szkoły stanowiących obiekty zabytkowe oraz wspieranie wszelkich inwestycji tej placówki
  • uruchaminie remontów i adaptacji sal i pomieszczeń szkoły celem przustosowania jej do wymogów nowoczesnej placówki oświatowej
  • organizowanie pomocy finansowej dla pedagogów prowadzących dodatkowe zajęcia na rzecz społeczności uczniowskiej
  • promowanie szczególnie uzdolnionych uczniów wybijających się w trakcie pocesu dydaktycznego i propagujących na zewnatrz swoją postawą wobec szkoły
  • nagradzanie przodujących nauczycieli w kształtowaniu właściwego procesu dydaktycznego
  • wyposażenie pracowni przedmiotowych szkoły w wymagane pomoce dydaktyczne i naukowe.
Problemem szkoły w tych latach była konieczność przeprowadzenia kapitalnego remontu liczącego prawie 100 lat budynku i sali gimnastycznej. Z inicjatywy nauczycieli wychowania fizycznego (U. Hermanson, A. Machcińskiego, A. Świątka), Fundacji i Komitetu Rodzicielskiego zdobyto fundusze na remont sali gimnastycznej i wyposażenie siłowni.

Decyzją Kuratorium Oświaty w Katowicach na podstawie art.59 ust. 1 Ustawy z dnia 7 września 1991 roku zlikwidowano z dniem 31 sierpnia 1992 roku szkołe średnią ogólnokształcącą o nazwie Liceum Ogólnokształcące dla Pracujących wchodzące w skład Zespołu Szkół Ogólnokształcących Nr 1 im. Bolesława Chrobrego w Bytomiu przy Placu Gen. Sikorskiego 1. Od tego momentu nastąpiła również zmiana nazwy szkoły na IV Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego w Bytomiu.

Tym sposobem szkoła zyskała sale na prowadzenie zajęć pozalekcyjnych, a słuchacze zlikwidowanej placówki mogli kontynuować naukę w Centrum Kształcenia Ustawicznego w Bytomiu.

Rok szkolny 1992/93 przyniósł zasadnicze zmiany w działalności szkoły. Została ona zakwalifikowana do grona 10 szkół w regionie objętych europejskim programem nauczania. Podstawą takiej decyzji Ministerstwa Edukacji Narodowej były osiągnięcia szkoły w zakresie unowocześniania form i metod pracy dydaktycznej. Oferowała ona uczniom bogatą ofertę językową (j. angielski, j. francuski, j. niemiecki, j. włoski) i autorski program z zakresu informatyki opracowany pod naukowym kierownictwem doc. Marii Wilk.

Dzięki tym poczynaniom MEN, za pośrednictwem Kuratorium Oświaty w Katowicach, przyznał szkole 69 mln złotych za które zakupiono:
  • licencjonowane programy z informatyki
  • stoły i oświetlenie do pracowni komputerowej
  • inne pomoce naukowe
Celem promowania edukacji europejskiej było przybliżenie informacji związanej ze strukturami europejskimi, aktywne uczestnictwo w imprezach międzynarodowych oraz intensywne nauczanie języków obcych.

W ramach tej edukacji IV LO nawiązało współpracę z GUSTAW STRESEMANN INSTITUT z Bonn oraz Akademią w Lille.

W latach 1993/94 odbyły się trzy seminaria w grupach międzynarodowych reprezentowanych przez uczniów Szkół Ogólnokształcących z Niemiec, Polski i Francji. Miejscem spotkań były państwa z których wywodziła się młodzież. Towarzyszyli im dyrektorzy i nauczyciele- opiekunowie grup.

Odbyły się one:
  • w Ruhelsdorfie k/Berlina w dniach 12.12- 17.12.93r.
  • w Jaszowcu k/Ustronia w dniach 18.01- 23.01.94r.
  • w Verneuil k/ Paryża w dniach 19.03- 25.03.94r
Tematyka wszystkich trzech seminariów była wspólna i miała dać odpowiedź na pytanie "Zjednoczona Europa Tak czy Nie?". Aby międzynarodowe grupy mogły wspólnie odpowiedzieć na to pytanie musiały przebrnąć przez cały szereg dyskusji, pokonać bariery kulturowe i językowe.

W celu udokumentowania tego, czego dotyczył międzynarodowy dialog młodych, na każdym spotkaniu seminaryjnym w sposób demokratyczny powoływano międzynarodowy zespół redakcyjny, który opracowywał gazetą seminaryjną. Dialogi i dyskusje oraz wyobrażenia o danym państwie i Europie przedstawiane były na planszach w postaci tekstu, rysunku, diagramu. Ciekawe wydarzenia z każdego z seminariów rejestrowane były na kasetach i zdjęciach.

Podstawowymi hasłami programowymi towarzyszącymi wszystkim seminariom były: integracja europejska, rasizm, problemy mniejszości narodowych, migracja ekonomiczna, życie codzienne Europy i jej państw, problemy ekologii, warunki i możliwości gospodarcze państw, wizja życia we wspólnej Europie.

Dyskutując nad podstawowymi tematami nie zapomniano o tym co najważniejsze, szacunku dla poszczególnych kultur i tradycji oraz miejsc pamięci narodowej.

Młodzież uczyła się życia w tolerancji, zrozumieniu i demokracji. Do wyszczególnionych haseł programowych w każdym państwie dobrane były wycieczki, filmy lub spotkania.

Podczas spotkania w Niemczech uczestnicy seminarium oglądali film pt. "7 dni jesieni"- przedstawiający zjednoczenie Niemiec, zwiedzili Krenzberg oraz poznali zabytki Berlina.

W Polsce zwiedzono kolebkę kultury polskiej- Kraków, poznano kulturę Śląska poprzez zwiedzenie wystawy w Muzeum Górnośląskim, dyskutowano na temat mniejszości narodowych na Śląsku i w Polsce.

W IV LO odbyła się konferencja prasowa, podsumowująca dotychczasową współpracę szkoły z identycznymi placówkami w RFN i Francji. W spotkaniu, oprócz młodzieży, uczestniczył Frank Morawietz z Gustaw Strassemann Institut, a także przedstawiciele bytomskiej oświaty, nauczyciele i rodzice uczniów IV LO. Na młodych ludziach, szczególnie przybyłych z zagranicy, wrażenie wywarło zwiedzenie obozu koncentacyjnego w Oświęcimiu. Wielu nastoletnich Francuzów i Niemców stwierdziło, że wcześniej oglądało sporo takich miejsc w Europie, jednak nigdzie "pamiątki" po latach II wojny światowej nie wywarły na nich tak przygnębiającego wrażenia.

We Francji skoncentrowano się na Wersalu i Paryżu poznając historię, kulturę i obyczaje. W dyskusjach nie zapomniano o strajkach młodzieży, które odbyły się w marcu 1994 roku.

Jeszcze tego samego roku dyrektor szkoły Danuta Rojek została zaproszona do udziału w miesięcznym szkoleniu pt. "Europo quo vadis". Odbyło się ono w terminie od 3-20 sierpnia 1994 roku. Szkoleniu patronowała Rada Europy i Prezydent Deutschen Bundestages prof. Rita Sussmatth. Cykl wykładów prowadzili pracownicy NATO, Parlamentu Europejskiego i Rady Europy. Odbyły się trzy sesje wyjazdowe- do Brukseli, Luksemburga i Strasbourga.

W roku szkolnym 1994/95 młodzież rozpoczęła naukę w odremontowanej szkole. Została ona pomalowana, wyminiono instalację elektryczną, kanalizację, zmieniono poszycie dachu. Kontynuowano wyjazdy na seminaria w ramach Młodzieżowej Akademii Europejskiej.

W dniach 10-14 pażdziernika 1994 roku odbyło się w Bonn, pod patronotem Rady Europy, międzynarodowe spotkanie młodych z 17 państw. Wysłuchali oni cyklu wykładów, prowadzonych przez parlamentarzystów, poświęconych rozszerzeniu granic wspólnoty europejskiej, polityki państw zachodnich wobec obcokrajowców, wymianie młodzieży. W spotkaniu tym brali udział uczniowie z Francji, Niemiec, Polski, Holandii, Rosji, Czech, Litwy, a także grupa studentów z Kaliningradu.

Program Edukacji Europejskiej w roku 1995 rozpoczęli nauczyciele. Na zaproszenie Niemiecko- Polskiej Wspólpracy Młodych- Polonisches Jugendwerk dwoje nauczycieli, Marian Kupczyk (nauczyciel geografii) i Karolina Mamcarczyk (nauczycielka historii), wzięło udział w międzynarodowym seminarium dla nauczycieli. Seminarium odbyło się w Oświęcimiu w dniach 25.02-.3.03 1995 r. Dyskutowano nad znaczeniem prawdy historycznej w kształtowaniu współczesnych stosunków międzynarodowych oraz nad potrzebami wskazania na pomniki pamięci narodowej w systemie kształcenia. Nauczyciele zastanawiali się jak pracować z młodymi ludźmi aby pokonywać istniejące bariery nietolerancji, agresji i wzajemnej niechęci.

18 lutego 1995 roku szkoła obchodziła uroczyste 50-lecie. Obchody rozpoczęła msza w Kościele Najświętszej Marii Panny w Bytomiu, po której zaproszeni goście udali się do swej szkoły i zajęli miejsca w auli. Wśród gości zaproszeni byli nauczyciele, absolwenci, przedstawiciele władz miasta oraz ZHP, zasłużeni dyrektorzy i pedagodzy. D. Rojek dyrektor szkoły, omówiła historię placówki, po czym uczniowie zaprezentowali widowisko oparte o treści kroniki szkolnej.

Ogromne owacje zgotowano emerytowanym nauczycielom, a przede wszystkim Helenie Morawiec- wychowawcy wielu pokoleń młodzieży.

W roku szkolnym 1995/96 kontynuowana była międzynarodowa współpraca szkól tzw. "Klub Europejski". Partnerami szkoły byli Czesi, Niemcy oraz Włosi. Tym razem Francusko- Niemiecko- Polskie Seminarium odbyło się w Sankt Martin- Kambach w terminie od 11-13.09 1995 r. Głównym hasłem programowym były perspektywy wolności w Europie. Punkt kulminacyjny seminarium stanowiło spotkanie uczestników z prezydentem RFN prof. dr Romanem Herzogiem.

W terminie 13- 17.11.1995r. szesnastu uczniów z IV LO wzięło udział w Międzynarodowym Seminarium Niemiecko- Polsko- Czeskim, które odbyło się w Rozembergu nad Wełtawą (Czechy). Na tym seminarium młodzież i nauczyciele dyskutowali nad miejscem Niemiec i Polski w nowej strukturze europejskiej. Spotkanie to zakończyło cykl seminariów o tematyce rozpoczętej rok wcześniej.

Zupełnie inną formę i tematykę miało seminarium w Bresci we Włoszech, w terminie 20- 25.11.1995r. Pojechało nań 18 uczniów. Partnerem młodzieży z Bytomia była szkoła o nazwie Instituto Tecnico Statale "Astolfo Lounardi". Na zajęciach przedpołudniowych wymieniano poglądy na temat szkoły, tradycji rodzinnych, sposobu spędzania wolnego czasu, systemów edukacyjnych. Po południu uczestnicy brali udział w warsztatach pracowni komputerowej, poznawali sposób pracy w sieci Internet, zwiedzali w pełni skomputeryzowaną fabrykę ciężarówek IVECO- gdzie pracują wyspecjalizowane roboty przemysłowe. Ciekawym doświadczeniem był fakt zamieszkiwania w rodzinach włoskich. Kontakty te sprzyjały porozumiewaniu się w języku obcym,pozwoliły również na bliższe poznanie stylu życia i charakteru partnerów z grupy.

Do rewizyty młodzieży z Włoch doszło wiosną następnego roku, w terminie od 18.03- 24.03.1996r. Uczestnicy odwiedzili Bytom, Wrocław, Kraków, Oświęcim i Tarnowskie Góry. Odbyło się także seminarium informatyczne, połączone z wizytą w Centralnym Ośrodku informatyki Górnictwa w Katowicach. Pobyt został zakończony wspólną dyskoteka w szkole oraz spotkaniem dyrekcji i nauczycieli IV LO z opiekunem grupy włoskiej. Podczas spotkania omówiono plany dalszej współpracy.

W następnym miesiącu tj. od 15.04- 19.04.1996 r. 16 uczniów z IV LO przebywało w Bonn w ramach polsko- niemieckiego seminarium. Odbyła się pierwsza część dyskusji pt. "Unia Europejska". Spotkaniu towarzyszyły liczne atrakcje takie jak spław po Renie statkiem turystycznym, zwiedzanie Bonn i Kolonii. Pobyt zakończyła wizyta w Gesamtschule, gdzie uczestnicy toczyli zacięty spór o systemy edukacyjne i programy nauczania.

Rok szkolny 1996/97 okazał się bardzo pracowity dla uczniów IV LO. Pomimo obciązenia licznymi obowiązowymi zajęciami w szkole, znaleźli onie czas na to, aby startować w konkursach i olimpiadach przedmiotowych. Zdobyli liczne laury m.in. w XXVI Olimpiadzie Biologicznej, XII Olimpiadzie Wiedzy Ekologicznej, IV Ogólnopolskim Konkursie Wiedzy o Literaturze i Gramatyce Języka Polskiego.

Odbyło się kolejne seminarium polsko - niemieckie w Blossin i Sonnenbberg pod hasłem "Z naszego burzliwego życia". W jego trakcie rozmawiano o małżeństwach ludzi pochodzących z różnych państw , ekologii i codziennych problemach młodych osób.

Rok szkolny 1997/98 przyniósł duże zmiany.Konkurs na dyrektora tej szkoły wygrał M. Kupczyk, były nauczyciel geografii. Jego zastępcą została A. Sobejko, wieloletni nauczyciel języka polskiego.

4 Liceum Ogólnokształc±ce. Wszelkie prawa zastrzeżone | code&design: SAMIOZ